95 Tez

Martin Luther’in 1517’de Wittenberg kilisesinin duvarına çivilediği ve 95 tez olarak bilinegelen metni en sonunda Türkçesini bulabildim. Merak edenler için aşağıda. “Disputatio pro Declaratione Virtutis Indulgentiarum” (Endüljansların Kudretine ve Yararına Dair İfşaatlarla İlgili Münazara)Martin Luther31 Ekim 1517Hakikat aşkıyla ve hakikatin temellerini açığa çıkarma arzusuyla saygıdeğer Papaz Martin Luther (serbest sanatlar ve kutsal teoloji Magister’i ve…

Endüljans nedir?

Martin Luther’in şiddetle karşı çıktığı endüljans, yandaki resimde gösterilen belgeydi (resmi, üzerine tıklayarak büyütebilirsiniz). Yandaki örneğin matbaada basılmış ve önceden mühürlenmiş olması dikkat çekici. Bu elbette matbaanın 1460′lardan sonra icadıyla mümkün hale gelmişti. Boşluklara günahlarından arınmak isteyen dindar hristiyanların adları ve günahları yazılıyor, ve bu belge karşılığı cömert bir bağış talep ediliyordu. Martin Luther’in “bu…

İbn-i Sina ve Antik Yunan düşüncesi

Yandaki beyaz sakallı bilgin İbn-i Sina (980–1037), bir rönesans sanatçısı olan Filipino Lippi (1457–1504) tarafından resmedilmiş. İbn-i Sina, Avrupalı bilginler tarafından Avicenna olarak da bilinirdi. Latinceye yakın ayrı bir isim verilmesinin nedeni, İbn-i Sina’nın Antik Yunan düşüncesini ortaçağ sonrasına aktaran en önemli filozoflardan biri olması olsa gerek. Kendisi Aristo’nun felsefesinden etkilenen Sina, aynı şekilde meşhur…

Martin Luther’in “95 Tez”i

Martin Luther, daha önce bir çok reform girişimcisinin deneyip de başaramadığını başardı ve Katolik Kilise’sinin yeniden yapılanmasının önünü açtı. Hristiyanlık dünyası 1648’e kadar sürecek çok kanlı ve acılı bir mezhep savaşı girdabına girdi. Bir yanda Vatikan’dan kopmanın siyasi ve ekonomik avantajlarını da gözeten Lutherci prensler ve krallar, topraklarında Katolikliği yasakladılar, diğer yanda Papa’ya bağlılıklarının sürmesini…

Apocalypto

Filmi Mel Gibson çekmiş, 2006’da da piyasaya sürmüş. Ben filmi izlemedim ama internetten yaptığım araştırmalarda filmin İspanyol işgalinden çok, Maya toplumunun kendi iç çelişkileri ve daha İspanyollar gelmeden çöküş sürecine girdiğine odaklanıyor. Filmi asıl ilgi çekici hale getiren, son ana kadar dökülen bol kan ve pompalanan adrenalinmiş. Filmin girişinde yer alan ve 20. yüzyılın ilk…

Luther

2003 yapımı Luther isimli film, Martin Luther’in hayatını ve Kilise’ye karşı çıkışının hikayesini anlatıyor. Eric Till tarafından çekilen filmde Luther’i Joseph Fiennes canlandırmış. Tarihi filmle doyurmak isteyen olursa tavsiye ediyorum. Filmi daha pazarlanabilir kılmak için atılmış “Asi, Dahi ve Özgürlükçü” başlığına dikkat! Derste Luther ne kadar özgürlükçü olup olmadığını, kendisinden feyz alarak ayaklanan köylülere ne…

Kim nereyi kimin adına keşfetti?

Bartolome de Las Casas (1474–1566), bir İspanyol misyoneriydi. Hispaniola adasında, adanın yerli halklarına yapılan korkunç saldırılara tanıklık ettik. Günlüklerinde, İspanyolların kendi aralarında bir yerliyi tek vuruşta ikiye bölüp bölemeyecekleri ya da kafasını gövdesinden ayırmak üzerine idiaya girdiklerini yazıyor. “Bebekleri tekmeleyerek annelerinin kucaklarından yerlere savuruyorlar, kafalarını kayalara vurarak parçalıyorlardı. Bedenlerini de kılıçlarına geçirip ateşte, bir et…